4 Nisan 2012

Kültür ve Turizm Bakanlığı, telif haklarını düzenleyen 5846 Sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu’nda köklü bir değişim yapacağını açıkladı. Telif Hakları ile ilgili beklenen bu adım, televizyon dünyasında da oldukça büyük bir sistem değişikliğinin olacağının göstergesidir.

Bakanlık konu ile ilgili 41 maddelik bir taslak hazırladı. Mayıs ayı içerisinde Avrupa Birliğine gönderilecek taslağın, Eylül–Ekim ayları içerisinde yasalaşacağı planlanıyor.

Görünürde sadece eser sahiplerini hakları gözetiliyor gibi görünse de durum biraz daha derinleşecek.

Yani bir dizinin eser sahibi ya da eser sahipleri kimdir?Diziler11 300x225 Sakın Telif İhlali Yapma, Yanarsın!

Yapımcı, senarist, yönetmen, müzisyenler…

Peki, hangisinin daha çok hakkı var?

Eski kafa ile parayı veren yapımcı olduğu için, yasalarla bazı haklar korunsa bile yapımcı eser üzerinde istediği her şeyi yapabiliyordu. Şimdi ise artık “Eser bütünlüğü” esas kabul edilecek ve sahipleri izin vermedikçe yapımcı ya da yayıncı kim olursa olsun, eserler üzerinde en küçük bir değişiklik bile yapamayacak.

Bu durumda, dizi özetleri bile telif hakları kapsamına girdiği için, televizyon kanalları yaklaşık 1 saat süre ile en az 5-6 reklam kuşağı yayınladığı dizi özetlerine para ödemek zorunda kalacak. Ama bence, televizyon kanalları buna da bir olur yolu bulur, yani özet aralarına aldıkları reklam kuşaklarının ücretlerinde, telif ücretiyle orantılı bir artış yapabilirler. Kuşkusuz bu yeni yasa, televizyon reklamlarının saniye ücretlerinin artışına da neden olacaktır.

Ayrıca dizilerdeki, “ürün yerleştirme” eser sahiplerinin izni olmadan yapılamayacak, hattabant reklamlar bile, eser sahiplerinin izni olmadan dizi içerisine koyulamayacak.

Televizyon izlemek için para ödediğimiz, Digiturk, D-Smart, Tivibu ve Kablolu Tv gibi mecralara karşı eser sahiplerince şu tartışma başladı: “Madem ki, benim eserimi izlettirmek için insanlardan abonelik bedeli alıyorsun, o zaman ödeyeceksin telifimi! Telif yoksa, yayın da yok diyorlar.

Eee haklılar…

Dizi ihracatı yıllık 60 milyon dolar. Bu pastadan payını alanlar ise dizinin esas “Eser Sahipleri” değildi. Düzenlenen Telif Yasası, pasta yiyeceklerin sayısını artıracak. Bu çok önemli bir gelişme. Yani artık, eser sahiplerinin izni alınmadan diziler yurt dışına satılamayacak.Oyunculara telif hakları ödenecek. Yani bir defa oynadın, aldın paranı bitti gitti yok artık.Sürekliliği olacak bir kazanç kapısı.

Bu yeni tasarının, televizyon dünyası için oldukça sarsıcı olacağı bir gerçek.

Telif ihlali yapmak artık büyük bir suç olacak.

Bu yasanın geçişi ile, telif konusunda ki süre gelen kavgalar elbette bitmeyecek; ama bundan sonrası için eser sahiplerinin haklarının gözetileceği bir gerçek.

Tabii buna alışma süresinde şiddetli telif savaşları izleyebiliriz

Bakalım artık, kimler neler yapacak?